Proste domowe gołąbki

Proste domowe gołąbki to smaki kojarzone z dzieciństwem, a do takich dań warto wracać.

Proste domowe gołąbki to jedna z podstaw przeciętnej polskiej kuchni. Niewiele jest smaczniejszych potraw ponad domowe gołąbki, prawda? Czy zastanawialiście się kiedyś nad historią powstania tej potrawy lub samej nazwy? Podobno nazwa pojawiła się w XIX wieku od ukraińskiej potrawy hołubci. Nie ma jednak co do tego pewności ? Nasze tradycyjne gołąbki podobne są do greckich dolmadakia (liście winogron faszerowane jagnięciną z koperkiem), żydowskich klopsików zawiniętych w liście kapusty w słodko-kwaśnym sosie pomidorowym zwanych holiszkes. Chorwaci też mają swoje gołąbki, jednak używają liści kapusty ukiszonej. U nich taki gołąbek nazywa się sarma i podawany jest najczęściej z gęstą śmietaną. Myślę, że można długo jeszcze wymieniać, gdyż jest to tak wdzięczna potrawa, że chyba każdy kraj i niemal każda gospodyni mają swoje ulubione przepisy.

Nadzieniem do gołąbków może być mięso wołowe, wieprzowe, jagnięcina czy tez mieszanka wszystkich dostępnych. Do mięsa możemy dodać ryż, kaszę jaglaną, gryczaną, pęczak. Zawijanie ich w kapustę włoską czy modrą też nie jest niczym dziwnym. Ja nawet pokusiłam się kiedyś i zawijałam w pekińską, wyszły takie malutkie, na jeden kęs.

Zwieńczeniem gołąbka jest sos i tutaj też możemy zaszaleć i podać pomidorowy, koperkowy, śmietanowy (lub zwyczajną dobrą, gęstą śmietanę), grzybowy, mięsny (z pieczonego mięsa) i tak dalej… Gołąbki dają pole do popisu naszej kreatywności. Dzisiaj chciałabym podzielić się z Wami takim moim najprostszym, podstawowym przepisem. Nie mam sztywnych proporcji, gdyż gotuję najczęściej na smak i węch, postaram się jednak opisać wszystko jak najdokładniej.

Przepis na proste domowe gołąbki

Składniki:

• około 1500 g mięsa wieprzowego (preferuję karkówkę, gdyż jest ona najodpowiedniejsza: nie za chuda i nie za tłusta)
• 1-1,5 szklanki ryżu (suchego)
• 1 sucha bułka
• 2 jajka
• 1 łyżka musztardy
• 1 łyżka chrzanu
• sól, pieprz
• słodka papryka mielona
• po pół łyżeczki suszonych ziół: majeranku, tymianku, rozmarynu, cząbru
• 1 średnia cebula
• 2-3 ząbki czosnku

Jak zrobić proste domowe gołąbki

• Mięso pokroić na mniejsze kawałki i zmielić w maszynce na średnim sitku.
• Ryż ugotować al dente, ostudzić.
• Bułkę namoczyć w wodzie lub mleku i dobrze odcisnąć, a cebulę i czosnek drobno posiekać.
• Wszystkie składniki połączyć i dobrze wyrobić, odstawić do lodówki i przygotować kapustę.

Jak przygotować kapustę i zawinąć gołąbki

• Jeśli robimy gołąbki tradycyjne, z białej kapusty, to musimy ją dobrze wybrać, żeby liście dały się łatwo oddzielić. Najlepsza kapusta to taka bardziej płaska lub wręcz przeciwnie – szpiczasta, z czubkiem. Ja zawsze w ten sposób wybieram i nie zawiodłam się nigdy.
• Pierwsze liście odrzucam, a spód kapusty obkrawam wokół głąba nacinając tym samym podstawę liści. Wkładam kapustę do gara w wrzątkiem i delikatnie obgotowuję.
• Wyjmuję kapustę i delikatnie staram się zdejmować po kolei liście. I tak aż do przygotowania potrzebnej ilości.
• Z każdego liścia ścinam gruby środkowy nerw, który jest twardy i łykowaty. Jeśli liście są jeszcze twarde i sztywne, wtedy wrzucam je jeszcze na chwilę do wrzątku.  
• Kiedy liście są już gotowe, wtedy biorę się za zawijanie: każdy liść rozkładam na płasko i nakładam na niego łyżkę lub dwie masy mięsnej. Boczne brzegi zakładam do środka i zwijam w rulonik.

Dzisiejsze gołąbki postanowiłam upiec w glinianym rzymskim garnku. Taki garnek trzeba namoczyć w wodzie na około 20-25 minut przez użyciem. Nie ma potrzeby natłuszczania, gdyż nic się nie przypala. Dno wyłożyłam pozostałymi liśćmi kapusty i poukładałam gołąbki. Górną warstwę przykryłam dwoma liśćmi, pokrywką i do…zimnego pieca. Piecyk nastawiłam na 180 stopni i po około półtorej godziny gołąbki były gotowe. Czas pieczenia (a raczej duszenia) zależy od stopnia podgotowania liści i wielkości gołąbków.  

Można pod koniec duszenia podlać je przygotowanym sosem, żeby nabrały jego smaku. Ja jednak lubię przygotować 2-3 sosy do wyboru, więc duszę je tylko we własnym sosie.

Wskazówki

Żeby gołąbki były w środku soczyste zawsze na taką ilość mięsa dodaję około pół szklanki zimnej wody.

Bułkę i jajko dodaję, aby gołąbki były bardziej puszyste i delikatne w swojej strukturze. Wiem jednak, że nie każdy tak robi.